Wg Koalicji na Rzecz Polskiego Drewna polski sektor drzewny i meblarski, będący jednym z kluczowych filarów krajowej gospodarki, znajduje się w stanie najwyższego zagrożenia. Przez lata budowany potencjał eksportowy, innowacje oraz setki tysięcy miejsc pracy zaczynają kruszeć pod naporem gwałtownie rosnących kosztów i ograniczonej dostępności surowca. Sektor ten nie ma czasu na bierność – bez natychmiastowych i systemowych działań państwa Polsce grozi fala bankructw oraz trwała utrata konkurencyjności na arenie międzynarodowej.”.
Sytuacja polskiego przemysłu meblarskiego i drzewnego jest obecnie określana jako najpoważniejszy kryzys od lat. Wartość produkcji sprzedanej mebli odnotowała gwałtowny spadek – z poziomu 69,0 mld zł w 2022 roku do 62,1 mld zł w 2024 roku, a prognozy na kolejne lata są równie niepokojące. Rentowność branży stopniała do zaledwie 3,8% w pierwszej połowie 2025 roku, co sprawia, że blisko 36% firm w sektorze jest obecnie nierentownych.
Ten regres gospodarczy uderza bezpośrednio w rynek pracy. W ciągu ostatnich czterech lat branża meblarska została zmuszona do redukcji około 27 tysięcy miejsc pracy, co stanowi spadek zatrudnienia o ponad 16% – z poziomu 165 tysięcy pracowników w 2022 roku do około 138 tysięcy w marcu 2026 roku. Lista zakładów, które ograniczają produkcję lub całkowicie się zamykają, stale rośnie, obejmując zarówno małe firmy rodzinne, jak i duże, uznane marki.
Głównym czynnikiem destabilizującym przemysł jest drastyczne ograniczanie dostępności drewna. Według przedstawicieli branży obecny brak surowca i jego rekordowe ceny nie są wynikiem naturalnych procesów rynkowych, lecz konsekwencją decyzji Ministerstwa Klimatu i Środowiska. Wprowadzanie moratoriów na wyrąb, wyznaczanie obszarów „starolasów” oraz „lasów społecznych” bez rzetelnych konsultacji doprowadziło do gwałtownego spadku podaży.
Dane statystyczne są nieubłagane: o ile w latach 2017–2024 Lasy Państwowe dostarczały rocznie około 41 mln m³ drewna, o tyle plan na rok 2026 zakłada sprzedaż jedynie 36 mln m³. Taka redukcja podaży o ponad 12% skutkuje erozją konkurencyjności polskich firm, które muszą mierzyć się z lawinowo rosnącymi kosztami energii, wynagrodzeń oraz surowca – cena papierówki w niektórych regionach przekroczyła już 540 zł za m³. Dodatkowym obciążeniem jest presja importowa ze strony Chin, które odpowiadają już za blisko 40% importu mebli.
W obliczu narastającej fali problemów, 6 maja odbyło się II posiedzenie Rady ds. Przemysłu Drzewnego i Meblarskiego pod przewodnictwem wiceministra Michała Jarosa. Koalicja na Rzecz Polskiego Drewna oraz inne stowarzyszenia branżowe przedstawiły szereg postulatów, które mają zapobiec upadkowi sektora. Do najważniejszych ustaleń należy zobowiązanie Lasów Państwowych do przygotowania do połowy lipca 10-letniej prognozy pozyskania drewna oraz wypracowanie założeń ustawy traktującej drewno jako surowiec kluczowy.
Przedsiębiorcy oczekują od rządu jasnych odpowiedzi na pytania o strategię surowcową, narzędzia ograniczające koszty energii oraz mechanizmy ochrony rynku przed nieuczciwą konkurencją spoza Unii Europejskiej. Kolejne posiedzenie Rady, zaplanowane na połowę lipca, ma przynieść konkretne propozycje działań ze strony organów państwa. Branża ostrzega, że każdy kolejny miesiąc zwłoki oznacza dalsze zwolnienia i utratę rynków zbytu, na które z niecierpliwością czeka zagraniczna konkurencja.
– Kiedy zostanie przedstawiona kompleksowa strategia surowcowa gwarantująca stabilny dostęp do drewna, dzięki której firmy będą mogły utrzymać produkcję i planować inwestycje?
– Kiedy polski przemysł drzewno-meblarski będzie miał zapewnione przewidywalne i rynkowe ceny surowca drzewnego, stanowiące jeden z podstawowych warunków utrzymania konkurencyjności sektora?
– Jakie narzędzia ograniczą rosnące koszty energii i pracy? Utrzymanie konkurencyjności wymaga obniżenia kosztów prowadzenia działalności.
– W jaki sposób rząd zamierza chronić rynek przed nieuczciwymi praktykami importowymi oraz nadmierną presją producentów i dostawców spoza Unii Europejskiej?
– Czy przewidziano systemowe wsparcie finansowe dla przedsiębiorstw w utrzymaniu zatrudnienia i płynności, aby uniknąć fali bankructw i zwolnień?
